(NCPLĐTO) – Theo tìm hiểu của Hiệp hội Nghiên cứu Tư vấn về Chính sách, pháp luật cho hoạt động đầu tư tại Việt Nam (AVRCIPL); Viện Nghiên cứu Thị trường – Truyền thông Quốc tế (IMRIC) cho thấy, mứctiêu thụ 28.957 xe trong tháng 10 năm 2026, giảm 17% so với tháng trước và giảm 24% so với cùng kỳ năm 2025. Đáng chú ý, đà giảm xuất hiện ở cả hai nhóm xe lắp ráp trong nước và nhập khẩu nguyên chiếc.
Cụ thể, xe sản xuất, lắp ráp trong nước đạt 12.753 chiếc, giảm 7%; xe nhập khẩu đạt 16.204 chiếc, giảm tới 24%. Diễn biến này cho thấy thị trường chưa tạo được lực mua đủ mạnh, dù quý IV thường là thời điểm các hãng và đại lý đẩy mạnh bán hàng.
Tính chung trong 10 tháng năm 2026, doanh số vẫn đạt 310.986 xe, tăng 7% so với cùng kỳ. Nếu cộng thêm kết quả kinh doanh của Hyundai Thành Công và VinFast, quy mô tiêu thụ ô tô trong nước ước vượt 550.000 chiếc. Trong đó, Hyundai bán 3.422 xe trong tháng 10, giảm 11,62% so với tháng trước; VinFast bàn giao 22.896 ô tô điện.
Các hãng ô tô liên tục tung các gói ưu đãi trong tháng 11 nhằm kích cầu và đẩy nhanh tiêu thụ xe tồn kho trước thềm năm 2027
Có thể thấy, với những con số này cho thấy thị trường vẫn có nền tiêu thụ tương đối lớn, nhưng mức tăng trưởng lũy kế chưa đủ để che đi dấu hiệu chững lại trong ngắn hạn. Điển hình, doanh số tháng 10 giảm cả theo tháng và theo năm đặt ra thách thức cho các doanh nghiệp khi chỉ còn hai tháng kinh doanh trước khi kết thúc năm.
Sức mua chậm lại trong khi nguồn cung ngày càng đa dạng khiến áp lực cạnh tranh giữa các thương hiệu gia tăng. Trong khi đó, người tiêu dùng có nhiều lựa chọn hơn, đồng thời có xu hướng cân nhắc kỹ chi phí mua xe, lãi vay và các khoản chi tiêu liên quan. Bởi vậy, giảm giá chưa chắc lập tức chuyển hóa thành doanh số nếu khách hàng vẫn chưa sẵn sàng xuống tiền.
Theo tìm hiểu, các chương trình ưu đãi xuất hiện dày đặc là áp lực giải phóng hàng tồn tại hệ thống đại lý. Tuy nhiên, lượng xe cần tiêu thụ không chỉ gồm các mẫu bán chậm mà còn có những phiên bản cũ, xe sản xuất từ năm 2025. Khi năm sản xuất trở thành yếu tố ảnh hưởng đến quyết định mua hàng, đại lý càng có động lực giảm giá để thu hồi vốn trước khi bước sang năm mới.
Bước sang tháng 11, hãng Toyota triển khai ưu đãi đối với 6 dòng xe. Mức giảm tại một số mẫu khá lớn: Vios được hỗ trợ 46-54 triệu đồng; Avanza Premio giảm 65-70 triệu đồng; Veloz Cross giảm 73-75 triệu đồng. Yaris Cross, mẫu xe bán chạy nhất của Toyota tính đến thời điểm này trong năm, cũng được ưu đãi 50-74 triệu đồng.
Trong khi đó, hãng Honda cũng đưa ra chương trình khuyến mại cho BR-V và HR-V. Riêng BR-V bản L có tổng giá trị ưu đãi quy đổi lên tới 142 triệu đồng, gồm hỗ trợ lệ phí trước bạ, bảo hiểm và ưu đãi lãi suất vay trong 12 tháng đầu đối với khách hàng đáp ứng điều kiện.
Có thể thấy, các hãng kết hợp giảm chi phí mua xe với hỗ trợ tài chính cho thấy nỗ lực tháo gỡ rào cản chi trả ban đầu. Mặc dù vậy, mức ưu đãi lớn cũng phản ánh sức ép cạnh tranh ngày càng rõ, nhất là khi doanh nghiệp phải đồng thời xử lý xe tồn kho và duy trì sức hấp dẫn cho các mẫu xe mới.
Như vậy, hai tháng cuối năm 2026, thị trường ô tô sẽ đứng trước bài toán cân bằng giữa giá bán, lượng hàng tồn và sức mua thực tế. Mốc hơn 604.000 xe tiêu thụ của năm 2025 vẫn là mục tiêu để thị trường hướng tới, nhưng khả năng vượt qua phụ thuộc đáng kể vào diễn biến nhu cầu trong thời gian còn lại.
Vì vậy, nếu khách hàng cân nhắc và thận trọng, giảm giá có thể vẫn là công cụ chủ đạo của các hãng và đại lý. Song song đó, lợi thế cạnh tranh không chỉ nằm ở mức ưu đãi công bố mà còn ở khả năng kiểm soát tồn kho, lựa chọn sản phẩm phù hợp và đưa ra chính sách tài chính đủ sức thuyết phục người mua.
TS. Hồ Minh Sơn – PCT, TTK Hiệp hội AVRCIPL, Viện trưởng Viện IMRIC
