(NCPLĐTO) – Theo tìm hiểu của Viện Nghiên cứu Thị trường – Truyền thông Quốc tế (IMRIC); Hiệp hội Nghiên cứu, Tư vấn Chính sách, pháp luật cho hoạt động đầu tư tại Việt nam (AVRCIPL), năm 2026 là năm bản lề của một chu kỳ phát triển mới của Việt Nam, sau khi năm 2025 khép lại với tăng trưởng kinh tế trên 8% và thị trường chứng khoán hứa hẹn sẽ tăng khoảng 40%.
Ảnh minh hoạ
Năm 2026, các động lực tăng trưởng chính đến từ đầu tư công tiếp tục được đẩy mạnh và sự phục hồi rõ nét hơn của khu vực doanh nghiệp tư nhân. Theo đó, với những yếu tố quan trọng giúp củng cố nền tảng sản xuất – kinh doanh và hỗ trợ cho thị trường chứng khoán.
Trong đó, điều kiện then chốt để thị trường phát triển bền vững vẫn là chất lượng doanh nghiệp niêm yết. Với kỳ vọng lợi nhuận của doanh nghiệp niêm yết có thể tăng trưởng khoảng 15 – 20%, thị trường được đánh giá còn nhiều cơ hội đầu tư, trong bối cảnh hoạt động IPO và M&A đang dần sôi động trở lại, mang theo dòng vốn mới.
Đồng thời, năm 2026, các nhóm tài chính – ngân hàng, năng lượng – công nghiệp và bán lẻ – tiêu dùng, đồng thời khuyến nghị nhà đầu tư đa dạng hóa danh mục, duy trì tỷ lệ tiền mặt hợp lý để tận dụng các nhịp điều chỉnh và xây dựng tài sản bền vững.
Từ đó, việc VN-Index lần đầu đã vượt mốc 1.900 điểm, tuy nhiên dư địa tăng trưởng của thị trường chưa bị thu hẹp đáng kể. Với mặt bằng định giá hiện quanh P/E 16 lần và triển vọng lợi nhuận như trên, kịch bản thị trường tăng trưởng 15 – 20% và hướng tới vùng 2.000 điểm trong trung hạn là có cơ sở.
Mặc dù vậy, điều quan trọng không nằm ở một con số cụ thể mà ở cách nhà đầu tư tiếp cận thị trường. Những nhịp điều chỉnh là cần thiết và lành mạnh, tạo cơ hội để tích lũy tài sản đầu tư dài hạn.
Qua đó, các nhà đầu tư cần nhìn nhận danh mục một cách toàn diện, không chỉ tập trung vào cổphiếu mà còn phân bổ hợp lý sang trái phiếu, chứng chỉ quỹ, các sản phẩm đầu tư chuyên nghiệp và duy trì tỷ lệ tiền mặt phù hợp.
Ở giai đoạn 2026 – 2030 – trong bối cảnh dòng vốn trong nước ngày càng đóng vai trò chủ đạo và thị trường tài chính Việt Nam tiến tới giai đoạn “bình dân hóa”, việc đa dạng hóa danh mục, đầu tư theo rổ và tận dụng các công cụ công nghệ, bao gồm cả AI, sẽ là nền tảng giúp nhà đầu tư “đặt cược” vào tương lai nền kinh tế Việt Nam một cách bền vững.
Có thể hiểu, năm 2026 chứng khoán vẫn được đánh giá là kênh có tiềm năng tăng trưởng cao nhất nếu nền kinh tế duy trì đà phục hồi. Thế nhưng, đây cũng là kênh đòi hỏi nhà đầu tư chấp nhận rủi ro biến động, có kiến thức và chiến lược rõ ràng. Giai đoạn cuối năm thường chứng kiến sự phân hóa mạnh, khi cơ hội không nằm ở việc “đánh theo chỉ số” mà ở khả năng lựa chọn doanh nghiệp có nền tảng tài chính tốt, dòng tiền ổn định và triển vọng kinh doanh rõ ràng.
Ở góc độ dòng tiền và chiến lược đầu tư, các lĩnh vực đầu tư công, ngân hàng, xây dựng, vật liệu, bán lẻ đang ở vùng định giá thấp có thể trở thành nhóm dẫn dắt thị trường năm 2026.
Đối với bất động sản, thị trường thường lặp lại chu kỳ khủng hoảng khoảng 10 năm một lần, với cú sốc gần nhất vào năm 2022 khi chu kỳ trùng với đại dịch COVID-19. Theo tìm hiểu, từ cuối năm 2024, thị trường bắt đầu đảo chiều nhờ khung pháp lý được hoàn thiện, khi ba luật quan trọng về đất đai, nhà ở và kinh doanh bất động sản đồng loạt được thông qua.
Năm 2025, thị trường đã ghi nhận sự phục hồi nguồn cung nhưng giá bất động sản tăng 15 – 20%, vượt xa tốc độ tăng thu nhập, khiến khả năng hấp thụ thị trường, đặc biệt ở nhóm có nhu cầu ở thực gặp khó. Khoảng 60% giao dịch hiện mang tính giữ tiền hơn là sử dụng thực, buộc các nhà đầu tư phải tiếp cận thị trường năm 2026 với tâm thế thận trọng và tính toán kỹ lưỡng hơn.
Cụ thể, năm 2026 sẽ giải quyết được một phần lệch pha cung – cầu nhờ nguồn cung mới từ nhà ở xã hội, nhà ở thương mại theo Nghị quyết 171 và chương trình cải tạo chung cư cũ ở hai thành phố lớn như: Hà Nội, TP.HCM.
Mặt khác, doanh nghiệp vẫn phụ thuộc lớn vào tín dụng ngân hàng trong khi lãi suất có xu hướng tăng trở lại, còn kênh huy động vốn, đặc biệt trái phiếu, tiếp tục hạn chế. Sức mua thị trường cuối năm 2025 cũng có dấu hiệu chững lại khi người mua nhà phải vay vốn với chi phí cao hơn.
Như vậy, năm 2026 vẫn có cơ hội nhưng đi kèm rủi ro lớn, buộc doanh nghiệp phải tính toán thận trọng về địa điểm đầu tư, pháp lý, khả năng hấp thụ thị trường, cơ cấu sản phẩm, chiến lược giá và kiểm soát dòng tiền để giảm áp lực tài chính.
Trong 2 năm qua, nhiều sắc luật liên quan tới lĩnh vực bất động sản được sửa đổi, tạo nền tảng vững chắc cho thị trường, nhưng cũng cần thời gian để thẩm thấu vào nền kinh tế. Vì vậy, năm 2026, dựbáo thị trường có thể diễn biến tích cực hơn sau khi các sắc luật này đã đi vào cuộc sống.
Về vĩ mô, để đạt được tỷ lệ tăng trưởng cao năm 2026, dòng tiền bơm vào nền kinh tế sẽ lớn, tăng trưởng tín dụng có thể đạt tới hơn 20% và dòng tiền này sẽ chảy vào các kênh đầu tư phổ biến như tiết kiệm, vàng, chứng khoán, bất động sản…
Song song đó, bất động sản vẫn là kênh đầu tư lâu dài được nhiều người lựa chọn bởi đây là thị trường lớn và luôn phát triển, nhất là khi kinh tế Việt Nam đang trong giai đoạn tăng trưởng mạnh mẽ như hiện nay. Phân khúc quan trọng là nhà ở xã hội sẽ nhận được dòng vốn lớn, góp phần gia tăng cơ hội tiếp cận nhà ở cho người dân – vốn là vấn đề “nóng” lâu nay…
Viện trưởng Viện IMRIC Hồ Minh Sơn – Phó Chủ tịch, Tổng Thư ký Hiệp hội AVRCIPL
